هوته که دؤنین گیلکی مئنی «مؤرغانه-مرغنه»، فارسی مئن
«تخم (پرنده)» ؤ اینگیلسی مئن egg معنی دهه.گیلکی مئن ئی ترکیبان،
مؤرغانه همرا بکار شو:
غاز مؤرغانه، زرج مؤرغانه، بیلی مؤرغانه و... ؤ ئی مؤضوع تمام
مؤرغان ِ ره صدق کونه ..گاگلف امی هم زوانان ئی خیال همرا که «مؤرغ»
هو «کرک» هیسه خیال کونن که ئی کلمه اشتباهی دئباخی مؤرغان ِره
بکار شو یؤ ئی مسئله' طنز همرا ایته گؤن: «تخم مرغ اردک، تخم مرغ غاز و...»
هوته که دؤنین هسایی فارسی مئن کرک' گؤن «مرغ» ... چون
«کرک مؤرغانه» ویشتر داب هیسه ؤ اکثرا اگر «مؤرغانه» بؤگوته ببون
مردوم ِ ویر، نویرسئه بؤر شو «کرک» ِطرف ئی مؤضوع باعث بؤبه
ئی تصور مردوم ِمئنا شکل بگیره که بیلی مؤرغانه، ملجه مؤرغانه و...
دوروست نیه؛اما واقعیت مئن، گیلکی دلی «مؤرغ» هسایی فارسی مئن،
«پرنده» مفهوم' رسأنه نا «کرک» ِمفهوم' ! پیشتر ِفارسی مئن نی هئی
مفهوم دبؤ که ئی ضرب المثل جی موضوع روشن ئابو :
مرغای آسمون به حالت گریه کنند (= آسمانی مؤرغان تی واسر بورمه بکونن)
هوته که دؤنین کرک وؤشته نتونه تا آسمان مئن دبو پس منظور مؤرغ
جی هو گیلکی مؤرغ ِ مفهوم' فهمسئه شئه..ئی فارسی کلمه ئان جی نی
ئی مسئله' ویشتر درک گودئه شئه: «مرغابی/مرغ دریایی»...
دئباری ایرانی زوانان ِمئن نی "maraqa (اوستایی) -
murq (پهلوی اشکانی)- murv (پهلوی ساسانی)" مؤرغ معنی دهه یؤ
kahrka (اوستایی) - kark/karg (پهلوی) مئن کرک ِره بکار شؤ ...
مؤرغانه' شئه ایته واشکاتن:
مؤرغ+انه ( = ئو چی که مؤرغ نهه - مؤرغی بنئه ئار-مؤرغی بنئه چی) ..
یا ایته: مؤرغان+ه ( = ئو چی که مؤرغان' ربط پیدا کونه)
«تخم» واسر گیلکی مئن غیر مؤرغان ِره «اشپل،تۋم،تیم،توم »
بکار شو مثلا: ماهی اشپل/ماهی تیم